Ontwikkelen van hersen- en leerprocessen

De ontwikkeling van het brein en de sociale context

Het brein is een plastisch orgaan dat ons hele leven verandert. Spiegelneuronen zorgen er voor dat we vanaf de geboorte activiteiten van anderen waarnemen en omzetten in eigen acties. Als de omgeving positief reageert op het nieuwe gedrag van een kind zal dat nieuwe gedrag herhaald worden. De hersencellen of hersendelen die bij dit nieuwe gedrag actief zijn, ontwikkelen zich hierdoor verder. Zo heeft de omgeving invloed op de ontwikkeling van de hersenen. Talenten van een persoon liggen daarom niet vast bij de geboorte, maar worden gecreëerd door de omgeving.

Sociale cognitie

Onderzoek heeft aangetoond dat sociale uitsluiting (pesten), met name bij adolescenten, pijncentra in de hersenen kan activeren en de uitgeslotene daadwerkelijk pijn ervaart. Daarnaast vinden adolescenten samenwerken lastig, omdat op deze leeftijd het brein zich nog moet ontwikkelen op het gebied van de sociale cognitie en zelfregulatie. (voorbeeld van zelfregulatie bij jonge kinderen) De sociale cognitie stuurt vaardigheden aan zoals je verplaatsen in andermans denken, handelen en mentale toestand. Zelfregulatie zorgt ervoor dat we onze prikkels beheersen of dat we ons houden aan afspraken met anderen of aan de zelf gemaakte planning. Adolescenten kunnen wel plannen, maar zich er niet (goed) aan houden door prikkels uit het hier en nu. In onze samenleving begint de pubertijd eerder en duurt de adolescentie langer.

Sekse verschillen

Voor het samenwerken in groepjes is het van belang te weten dat jongens om een andere reden voor een groepje kiezen dan meisjes. Jongens letten op welk groepje hen persoonlijk het meeste oplevert, terwijl meisjes een groepje kiezen waarvan ze weten dat er geen oneerlijk gebruik gemaakt wordt van hun eigen capaciteiten of inzet. Dit verklaart geenszins het verschil in schoolprestaties tussen jongens en meisjes. Jongens presteren over het algemeen minder goed op de basisschool en de middelbare school omdat jongens minder “talig” zijn ingesteld dan meisjes. Meisjes maken betere keuzes op het gebied van korte en lange  termijn doelen dan jongens. Daarbij missen jongens het competitie gevoel om te presteren, mede door gebrek aan mannelijke leerkrachten en docenten. Jongens zijn nauwelijks significant beter in rekenen dan meisjes en toch zijn er veel minder meisjes in technische opleidingen en exacte wetenschappen. Biologische invloeden verliezen het op dit gebied van culturele invloeden.

Hier kun je vinden:

Essays
Samenwerkend leren in het MBO: geen middel maar doel.

Nog verder invullen

Aan de slag met je team/klas

Team discussie over de ontwikkeling van de hersenen van pubers in relatie tot leren, na de presentatie van Aletta Smits (asmits@deloeftraining.nl ) over het puberbrein.

In de klas kan je het Mindmappen gebruiken om het denken van de deelnemers te structureren. Hiermee leert de deelnemer ook zelf leren zijn reeds aanwezige (voor)kennis in te zetten.

Theorie:

Swaab, D.F. (2012).Wij zijn ons brein. Amsterdam: Atlas.
Crone, E.A.M. (2012) Het puberende brein. Amsterdam: Bert Bakker.
Dweck, C. (2006) Mindset. New York: Random House.

Een gedachte over “Ontwikkelen van hersen- en leerprocessen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s